दैनिक समाचारदाता
राजविराज, ९ असोज ।
हात्तीको बसोवास गर्ने स्थानमा मानवबस्तिको बिस्तार, अनावश्यक रुपमा हात्तीमाथी आक्रमण, जंगलमा पर्याप्त आहार र पानीको अभाव लगायतका कारण हात्ती बस्ती पस्ने क्रम बढेको जनाइएको छ ।
डिभिजन वन कार्यालय सप्तरीद्वारा शुक्रबार आयोजित “बन्यजन्तु अपराध नियन्त्रणमा संचारमाध्यमको भूमिका” विषय कार्यक्रममा उक्त जानकारी दिइएको हो ।
कार्यक्रममा कोशी टप्पु वन्यजन्तु आरक्ष केन्द्र कुसाहाकी निमित्त प्रमुख प्रतिभा शिवाकोटीले हात्तीको प्राकृतिक बासस्थान र आवागमन मार्गमा मानवीय अतिक्रमण बढ्दै जाँदा हात्ती बस्ती पस्ने समस्या बढेको बताइन् । हात्तिलाई पुरानो बाटो बाटै आवतजावत गर्ने बानी रहेकोले हाल कतिपय स्थानमा मानवबस्ती बिस्तार भइसकेकोले हात्ती सोही बाटोबाट आवतजावत गर्दा मानवबस्ती जोखिममा पर्ने गरेको उनको भनाई थियो ।
उनले हात्तीलाई आक्रमक रूपमा लखेट्नु भन्दा मानव–वन्यजन्तु सहअस्तित्व कायम हुने गरी व्यवस्थापन गर्नुपर्नेमा जोड दिदै सरोकारवालाहरु यसप्रति गम्भिर हुनुपर्ने उल्लेख गरिन् ।
यद्दपी यी समस्याहरु रहे पनि हात्तीको आवागमन हुने क्षेत्रमा सुरक्षा निकायबाट समेत निगरानी भइरहेको उनले बताइन् ।
राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोष, कोशी संरक्षण केन्द्रका प्रमुख वीरेन्द्र गौतमले बस्तीमा प्रवेश गरेको हात्तीलाई हतारमा लखेट्नुभन्दा सुरक्षित व्यवस्थापन गर्नुपर्ने बताए । हात्तीको आवागमन क्षेत्र पहिचान गरी नियमित निगरानी, वन कार्यालय, सुरक्षा निकाय र स्थानीय तहबीच तत्काल सूचना आदान–प्रदान गर्नुपर्ने उनको भनाइ थियो ।
हात्ती देखिएपछि नजिक नजाने, नजिस्क्याउने र भीड नगर्ने गरी सचेतना बढाउनुपर्ने तथा संवेदनशील क्षेत्रमा प्रकाश, चेतावनी प्रणाली तथा सुरक्षित अवरोधको व्यवस्था गर्नुपर्नेमा प्रमुख गौतमले जोड दिए । उनले वन्यजन्तुको संरक्षण र आरक्षबाट बाहिर मानवबस्तीमा जान नदिन आरक्षभित्रै बृक्षारोपन गरि विभिन्न प्रजातीका फलफूल, अन्न तथा पानीको मुहान समेत बिस्तार गरिएको जानकारी दिए ।
कार्यक्रममा डिभिजन वन अधिकृत मनोज ठाकुरले सप्तरीमा करिब २१ हजार १ सय ३६ हेक्टर वन क्षेत्र रहेको जानकारी दिँदै जिल्लामा १ सय ३७ वटा सामुदायिक वन रहेको बताए । उनले बन्यजन्तुको आक्रमणबाट कुनै मानविय क्षति भएको खण्डमा घाइतेलाई उपचार खर्च तथा मृतक परिवारलाई मुआब्जा दिने व्यवस्था रहेको बताए ।
कार्यक्रममा वन तथा वन्यजन्तु संरक्षण, मानव–वन्यजन्तु द्वन्द्व, बाली तथा जनधनमा हुने क्षति, वन्यजन्तुको बासस्थान विनाश र क्षतिपूर्तिसम्बन्धी व्यवस्थाका विषयमा छलफल गरिएको थियो ।
नेपाल पत्रकार महासंघ सप्तरीका अध्यक्ष श्रवणकुमार देवको अध्यक्षतामा आयोजित कार्यक्रममा जिल्लाका संचारकर्मीहरुको सहभागिता रहेको थियो ।
प्रतिक्रिया
० प्रतिक्रिया